2016-17 | «Όλοι έχουν μάτια αλλά δε βλέπουν»- They all have eyes but they can’t see

56-ST3 +

«Όλοι έχουν μάτια αλλά δε βλέπουν» (ΣΤ3) «They all have eyes but they cant see»

Τη σχολική χρονιά 2016-17, στο πλαίσιο των Καινοτόμων Προγραμμάτων Πολιτιστικών θεμάτων στην Πρωτοβάθμια εκπαίδευση, πραγματοποιήθηκε στο 4ο δημοτικό σχολείο Χαϊδαρίου το Πολιτιστικό Πρόγραμμα: «Όλοι έχουν μάτια αλλά δε βλέπουν».

Την ομάδα εργασίας αποτέλεσαν οι υπεύθυνοι εκπαιδευτικοί του προγράμματος: Έλενα Ακύλα, εικαστικός – εκπαιδευτικός,  Γρηγόρης Γάτσιος, εκπαιδευτικός, Βασιλική Μπόγρη, εκπαιδευτικός και οι μαθητές/ ριες των αντίστοιχων τμημάτων.

Ονομάσαμε το πρόγραμμά: «Ο τόπος μου μέσα από τη ματιά της Μοντέρνας Τέχνης» και με αυτό ως  αφορμή, προσπαθήσαμε να μελετήσουμε γνωστά έργα και καλλιτέχνες και να «δούμε» τη γειτονιά μας μέσα από την οπτική του Μοντέρνου κινήματος. Με τον όρο Μοντέρνα Τέχνη, αναφερόμαστε κυρίως στην καλλιτεχνική παραγωγή που παρατηρήθηκε από τα τέλη του 19ου αιώνα, έως περίπου το 1960.

Οι μαθητές/τριες των δύο τμημάτων της Πέμπτης (Ε1) και της Έκτης τάξης (ΣΤ3) που συμμετείχαν στο πρόγραμμα, επισκέφτηκαν τη Μονή Δαφνίου, τον Διομήδειο Βοτανικό Κήπο και το Μνημείο των πεσόντων και γνώρισαν την τοπική ιστορία.

Με την καθοδήγηση των συμμετεχόντων εκπαιδευτικών στο πρόγραμμα, έφεραν φωτογραφίες από τις γειτονιές του Χαϊδαρίου, έψαξαν στο διαδίκτυο για εικόνες και πληροφορίες, χωρίστηκαν σε ομάδες, άνοιξαν βιβλία και δούλεψαν στο εργαστήριο εικαστικών του σχολείου. Εργάστηκαν τόσο ατομικά όσο και ομαδικά, επιζωγράφισαν εκτυπώσεις φωτογραφιών από την πόλη τους, με χρώματα και σχήματα, καθώς και γνωστών έργων του Πικάσο, Ζωρζ Μπράκ, Χουάν Γκρις, Ζωρζ Σερά, Ζουάν Μιρό, Πάουλ Κλέε, Ζαν Ντιμπιφέ και άλλων, έκαναν κολλάζ, χρησιμοποίησαν τέμπερες, μαρκαδόρους, μολύβια και παστέλ και «συνομίλησαν» με τους σημαντικότερους εκπροσώπους του Μοντέρνου κινήματος.

Στο τέλος της χρονιάς, οι μαθητικές εργασίες που παρήχθησαν κατά τη διάρκεια του πεντάμηνου προγράμματος, παρουσιάστηκαν στο χώρο του σχολείου (8-15 Ιουνίου 2017), έτσι ώστε οι συμμετέχοντες μαθητές/ριες να έχουν τη δυνατότητα να δουν τη δουλειά τους αναρτημένη και να κατανοήσουν ότι μία έκθεση είναι μέρος της ίδιας της καλλιτεχνικής διαδικασίας. Επίσης, μέρος του προγράμματος, ήταν η έκδοση ενός τεύχους, προϊόν ομαδικής εργασίας των δύο τμημάτων. Κάθε αντίτυπο του τεύχους είναι μοναδικό. Σχεδιάστηκε έτσι ώστε, αν και το καθένα να δείχνει όμοιο με το άλλο, να είναι διαφορετικό, προβάλλοντας και την προσωπική δουλειά του μαθητή/ τριας που συμμετείχε. Έτσι ακριβώς όπως και το υλικό που αρχικά πήραν στα χέρια τους τα παιδιά ήταν κοινό για όλους, στην πορεία το αποτέλεσμα ήταν άλλο. Εντέλει, έχοντας ως αφετηρία γνωστά έργα ζωγράφων του Μοντέρνου κινήματος, καταφέραμε να μπει η σφραγίδα του κάθε παιδιού στο τελικό αποτέλεσμα, πετυχαίνοντας έτσι μια προσωπική ανάγνωση για τον καθένα.

Οι τίτλοι στις ζωγραφικές εργασίες δόθηκαν από τους μαθητές/ τριες. Τα κείμενα είναι αποσπάσματα από το τεύχος.

 

They all have eyes but they cant see

The school project lasted 6 months, 2 school semesters (2016-17). They participated 42 students aged 10-11 years old.

The teachers that they  participated were: Elena Akyla (visual artist), Gregory Gatsios (school teacher), Vaso Bogri (school teacher).

The students downloaded  from the internet photographs of  the schools neighborhood and they painted all over the photocopies of those photographs, trying to produce a new picture. The public school is at area Xaidari (7,8 km from Athens) so, among others, the children learned a few things for the concentration camp near them: The concentration camp in area Xaidari,  had over 21.000 prisoners, jewish too, that were tranported in Germany at concentration camps. Today, this camp is a place of historical memory and a historical monument. In Greece it is the analogue of Auschwitz, Mauthausen and Dachau. The students  also deal with the Diomedes Botanical Garden with 1860 different plants from all over the wold, the old City Hall, that belonged to an German spy named Otto Hertefeld, the 11th century Monastery of Daphni (Unesco World Heritage), the “Dromokaiteio Mental (public) Hospital”, etc. The last picture is a sketch of the first public bus in 1960  that connected Xaidari with Athens. A big deal at the time!

.

.

«Η γέφυρα στον Ασπρόπυργο» (Ε1) «Aspropyrgos bridge»

.

«Οι ράγες της πόλης» (Ε1) «City trails»

.

«Λεωφόρος» (Ε1) «Avenue»

.

«Λεωφόρος Καβάλας» (Ε1) «Kavalas Avenue»

.

«Διάβαση πεζών» (Ε1) «Pedestrian crossing»

.

«Η Ακρόπολη (στο διάστημα) (Ε1) «Acropolis in space»

.

«Το χρώμα σκέπασε την πόλη» (E1) «Colors all over the city»

.

«Γέφυρα» (Ε1) «Bridge»

.

«Η ηχορύπανση του Χαϊδαρίου» (Ε1) » Noise pollution»

.

ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗΣ ΧΑΪΔΑΡΙΟΥ  – ΜΠΛΟΚ 15

«Concentration camp- Block 15»

Το στρατόπεδο συγκέντρωσης του Χαϊδαρίου άρχισε να λειτουργεί από το Σεπτέμβρη του  1943 και σταμάτησε στα τέλη του Σεπτεμβρίου του 1944 όταν οι Γερμανοί άρχισαν να αποσύρονται από τα ελληνικά εδάφη. Πρόκειται για εγκαταστάσεις στρατώνα που είχε ιδρύσει ο Ι. Μεταξάς το 1936 και υπολογίζεται ότι από αυτό το στρατόπεδο συγκέντρωσης  πέρασαν συνολικά πάνω από 21.000 κρατούμενοι. Στον αριθμό αυτό συμπεριλαμβάνονται και Εβραίοι, η συντριπτική πλειονότητα των οποίων μεταφέρθηκαν σε στρατόπεδα συγκέντρωσης στη Γερμανία.  Η πρώτη γυναίκα κρατούμενη στο στρατόπεδο του Χαϊδαρίου ήταν η Ηλέκτρα Αποστόλου, που έφτασε στις 7 Δεκεμβρίου 1943 και κλείστηκε στο θάλαμο 11 του Μπλοκ 15. Σταδιακά μεταφέρθηκαν αρκετές γυναίκες, χριστιανές και Εβραίες. Με την αποχώρηση των γερμανικών στρατευμάτων από την Ελλάδα το στρατόπεδο έπαψε να λειτουργεί. Σήμερα ο χώρος του στρατοπέδου είναι τόπος μαρτυρίου και ιστορικής μνήμης. Θεωρείται για την Ελλάδα αντίστοιχος με τα στρατόπεδα Άουσβιτς, Μάουτχαουζεν και Νταχάου.

«Το κελί 6» (ΣΤ3) «Prison cell»

.

«No easter eggs here» (ΣΤ3)

.

«Κάποιος φυλάκισε τα χρώματα» (ΣΤ3) «Someone imprisoned colours»

.

«Ματωμένα κελιά» (Ε1) «Blood cells»

.

«Ο δραπέτης» (Ε1) «Fugitive»

.

ΠΑΡΚΟ ΙΣΤΟΡΙΚΗΣ ΜΝΗΜΗΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ

«Park of Historical Memory»

Είναι ένας χώρου πρασίνου και ιστορικής μνήμης που περιλαμβάνει, ανάμεσα σε άλλα,  αθλητικές εγκαταστάσεις, ανοιχτό θέατρο και διαδρομές περιπάτου. Μία απόδοση τιμής σε όσους βασανίστηκαν στο Μπλοκ 15 και εκτελέστηκαν στο Χαϊδάρι.

6-E1 +

«Η ματιά» (Ε1) «The look»

.

«Η μωβ θάλασσα» (Ε1) «Purple sea»

.

ΤΟ ΠΑΛΑΤΑΚΙ

«The little Palace»

Ο Πύργος Παλατάκι βρίσκεται στο χώρο που έγινε η ιστορική μάχη του Γ. Καραϊσκάκη το 1826. Το Παλατάκι χρησιμοποιήθηκε ως εξοχική κατοικία πολλών ιδιοκτητών και περιλάμβανε πολλά άλλα κτίσματα όπως ελαιοτριβεία και στάβλους.  Πιθανότατα ο πρώτος ιδιοκτήτης του υπήρξε ο Χαϊδάρ Πασάς. Το 1979, το Παλατάκι ανακηρύχθηκε ως διατηρητέος χώρος.  Ο πύργος είναι τυπικό δείγμα αρχιτεκτονικής ρομαντικού ιστορισμού με γοτθικά στοιχεία. Το Παλατάκι διαθέτει δύο ορόφους, δώμα και ημιυπόγειο, όπου βρίσκονται τα μαγειρεία και οι βοηθητικοί χώροι. Οι μεγαλύτερες αίθουσες χρησιμοποιούνταν ως τραπεζαρίες και χώροι υποδοχής, με ταβάνια κοσμημένα με οροφογραφίες εξαιρετικής ποιότητας. Οι ξενώνες αποτελούνται από τρεις πτέρυγες: η κεντρική είναι διώροφη και πλαισιώνεται από δύο μικρότερες ισόγειες, οι οποίες πρόσκεινται παρατακτικά και εγκάρσια προς αυτό σχηματίζοντας ένα Γ.

Κατά την περίοδο 1957-1971, το Παλατάκι στέγασε τη ψυχιατρική κλινική «Άγιος Ιωάννης» γεγονός που προκάλεσε σοβαρότατες ζημιές στο εσωτερικό του κτίσματος. Σήμερα ο πύργος στεγάζει το Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Χαϊδαρίου.

«Η βιβλιοθήκη με κύβους» (ΣΤ3) «Cube library»

.

«Το παλατάκι με σχήματα» (ΣΤ3) «Palace in shapes»

.

«Το φως έπεσε» (ΣΤ3) «Sunset»

.

«Μια ματιά στο παρελθόν από το σήμερα» (ΣΤ3) «A glimpse from the past»

.

«Ο γυάλινος πύργος» (ΣΤ3) «Glass tower»

.

«Καγκελόπορτα» (Ε1) «Front Entrance»

.

«Ο γκρίζος οίκος» (Ε1) «The Grey House»

.

ΠΑΛΑΙΟ ΔΗΜΑΡΧΕΙΟ ΧΑΪΔΑΡΙΟΥ  – ΚΤΙΡΙΟ ΓΙΑΧΝΗ

«The old City Hall»

Οι Γερμανοί προετοίμαζαν μεθοδικά από καιρό, στρατιωτικά και πολιτικά την επίθεσή τους στην Ελλάδα. Στο Χαϊδάρι είχαν εγκαταστήσει πριν την έναρξη του πολέμου ένα Γερμανό κατάσκοπο ο οποίος είχε αγοράσει γη, είχε χτίσει κατοικία και επικοινωνούσε με τη Γερμανία μέσω ασυρμάτου. Το όνομά του ήταν Όττο Χέρτεφλερ και κατοικούσε επί της σημερινής οδού Κουμουνδούρου 22. Επέζησε στον πόλεμο αλλά δε διανοήθηκε να ζητήσει το σπίτι του μετά την κατοχή, επειδή κατηγορήθηκε ως εγκληματίας πολέμου. Το κτίριο «Όττο», για εμάς «Παλαιό Δημαρχείο – Δημήτρης Γιαχνής» (Βουλευτής με την ΕΔΑ το 1956 και δύο φορές Δήμαρχος), έγινε μετέπειτα Δημοτικό Σχολείο, Αστυνομία, Δημαρχείο και Πνευματικό κέντρο έως το 2005.

Το νέο Δημαρχείο Χαϊδαρίου λειτουργεί από το καλοκαίρι του 2010 επί της Λ. Αθηνών και της Στρ. Καραϊσκάκη.

«Σπίτι πίσω απ’ τη χρωματιστή κουρτίνα» (Ε1) «The house behind the colour veil»

.

«Δημαρχείο από κύβους» (Ε1) «A City Hall made of cubes»

.

«Χρωματιστά τετράγωνα» (ΣΤ3) «Colour squares»

.

«Οι πολύχρωμοι σωλήνες της πόλης» (ΣΤ3) «Colorful city pipes»

.

«Ο βυθός της πόλης» (ΣΤ3) «City’s ocean floor»

.

ΔΙΟΜΗΔΕΙΟΣ ΒΟΤΑΝΙΚΟΣ ΚΗΠΟΣ

«Diomedes Botanical Garden»

Ο κήπος βρίσκεται στο Χαϊδάρι, δυτικά της Αθήνας. Η δημιουργία του ξεκίνησε τη δεκαετία του ’50, χάρη στο κληροδότημα του ακαδημαϊκού Αλέξανδρου Διομήδους στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και την παραχώρηση της δασικής έκτασης όπου αναπτύσσεται ο κήπος, από το Υπουργείο Γεωργίας, ενώ οι εργασίες κατασκευής του στηρίχθηκαν στα σχέδια του πανεπιστημιακού H. Hammerbacher. Ο χώρος παραδόθηκε στο κοινό το 1975. Από τότε ωστόσο, έχουν δημιουργηθεί νέα τμήματα και διαδρομές. Σε μια καταπράσινη έκταση, 1860 είδη φυτών από όλο τον κόσμο, η φύση είναι πρωταγωνίστρια. Στην φυτοθήκη (Herbarium)του κήπου διατηρούνται 19.000 αποξηραμένα δείγματα φυτών, το μεγαλύτερο τμήμα των οποίων προέρχεται από περιοχές που θεωρούνται προστατευόμενες και είναι ενταγμένες στο δίκτυο Natura 2000.

«Διομήδειος κήπος» (E1) «Diomedes Botanical Garden»

.

ΠΡΟΦΗΤΗΣ ΗΛΙΑΣ

«Prophet Elias Monastery»

Ο λόφος του Προφήτη Ηλία στο Χαϊδάρι, βρίσκεται μεταξύ της Ιεράς Οδου και της Λ. Αθηνών γύρω στα 2 χιλιόμετρα νοτιοανατολικά της Μονής Δαφνίου. Καταλαμβάνει 55 στρέμματα, με πλούσια χλωρίδα. Από την κορυφή του, όπου υπάρχει το ομώνυμο εκκλησάκι, η θέα φτάνει έως το Σαρωνικό κόλπο. Στην αρχαιότητα ο λόφος ήταν το χαρακτηριστικό σημείο που συμβόλιζε την άφιξη στην πόλη των Αθηνών. Ο ναός χρονολογείται πιθανότητα από τη Βυζαντινή περίοδο.  Πρόκειται για καμαροσκεπαστή βασιλική με ημικυκλική αψίδα ιερού. Ο Προφήτης Ηλίας αναφέρεται ότι υπήρξε μετόχι της Μονής Δαφνίου. Κατά μήκος της νότιας πλευράς, προστέθηκε παρεκκλήσι αφιερωμένο στον Άγιο Τιμόθεο και την Αγία Μαύρα. Στο λόφο του Προφήτη Ηλία βρίσκεται το μνημείο της Πυθιονίκης που ήταν ένα από τα πιο εντυπωσιακά μνημεία της αρχαίας Ιεράς οδού. Κατασκευάστηκε από τον Μακεδόνα Άρπαλο προς τιμήν της συζύγου του, Πυθιονίκης. Βρισκόταν περίπου 1200 μ. βορειοδυτικά των ταφικών μνημείων που εντοπίστηκαν στην περιοχή του Δρομοκαϊτειου.

«Οι γραμμές μας δείχνουν τα σχήματα» (Ε1) «Lines indicates shapes»

.

ΜΟΝΗ ΔΑΦΝΙΟΥ

«Τhe 11th century Monastery of Daphni» (Unesco World Heritage)

Η προέλευση της ονομασίας της Μονής Δαφνίου έχει συνδεθεί από τους περισσότερους ερευνητές με το αρχαίο ιερό του Δαφναίου ή Δαφνηφόρου Απόλλωνα, στη θέση του οποίου έχει χτιστεί το μοναστήρι. Όπως κάθε μονή, έτσι και αυτή του Δαφνίου είχε χτιστεί με τέτοιον τρόπο, ώστε να ικανοποιεί τις λατρικές αλλά και πρακτικές ανάγκες της μοναστικής κοινότητας που θα φιλοξενούσε. Η Μονή Δαφνίου αποτελείται από τον καθολικό, τον περίβολο, τα κελιά των μοναχών, την τράπεζα, το μαγειρείο, τα λουτρά, την κινστέρνα  και μια ορθογώνια αίθουσα. Η ύπαρξη δύο εισόδων στον περίβολο των μοναστηριών δεν ήταν ιδιαίτερα συνηθισμένο φαινόμενο αλλά επιτρεπόταν από τον νόμο. Πράγματι στις νεαρές ορίζεται σαφώς ότι οι μονές όφειλαν να έχουν το πολύ δύο πύλες εισόδου. Ο περίβολος ήταν ένα από τα πιο βασικά χαρακτηριστικά των βυζαντινών μοναστηριών που λειτουργούσαν ως μικρογραφίες των πόλεων – κάστρων. Η προστασία των μοναχών και της μοναστικής περιουσίας από ισχυρό οχυρωματικό τείχος, ήταν απολύτως αναγκαία καθώς οι μονές ήταν συνήθως χτισμένες σε απομονωμένες ερημικές τοποθεσίες. Σε περιπτώσεις μοναστηριών που λειτουργούσαν μέσα ή πολύ κοντά σε πόλεις, ο περίβολος κρινόταν απαραίτητος προκειμένου να απομονώσει τους μοναχούς από τους πειρασμούς της κοσμικής ζωής.

Η οχύρωση της Μονής Δαφνίου, που ήταν χτισμένη σε απόσταση 10 χιλιομέτρων από την Αθήνα, σε κατάφυτη ημιορεινή περιοχή αλλά εξαιρετικά πολυσύχναστη από ταξιδιώτες, εμπόρους και μικροπωλητές, στρατιώτες αλλά και ληστές και άρπαγες, φαίνεται πως εξυπηρετούσε και τους δύο παραπάνω σκοπούς.

«Η τέχνη είναι γνώση» (ΣΤ3) «Art is knowledge»

.

ΔΡΟΜΟΚΑΪΤΕΙΟ

«Dromokaiteio Mental Hospital”

Το Δρομοκαϊτειο ιδρύθηκε το 1887 με χρήματα που είχε αφήσει στη διαθήκη του ο Ζώρζης Δρομοκαΐτης  το 1880 παίρνοντας το όνομά του από το Ζώρζη και και τη γυναίκα του Ταρσή: «ΦΡΕΝΟΚΟΜΕΙΟΝ ΖΩΡΖΗ ΚΑΙ ΤΑΡΣΗΣ ΔΡΟΜΟΚΑΪΤΟΥ». Το 1887 δημιουργήθηκαν τέσσερα νοσηλευτικά τμήματα, τα οποία είχαν στο σύνολό τους 110 κλίνες. Για αρκετό καιρό, το Δρομοκαϊτειο ήταν μια από τις ελάχιστες κρατικές υποδομές στην Ελλάδα για τις ψυχιατρικές ασθένειες, δεδομένου ότι ήταν το δεύτερο ψυχιατρικό ίδρυμα μετά από αυτό της Κέρκυρας. Το 1988 η Ακαδημία Αθηνών βράβευσε το Δρομοκαϊτειο Θεραπευτήριο με το Αργυρό Μετάλλιό της, για τα 100 χρόνια της προσφοράς του. Το νοσοκομείο έχει σήμερα 304 ψυχιατρικές κλίνες εντός του Νοσοκομείου και 205 εξωνοσοκομειακές και νοσηλεύει περίπου 2000 άτομα το χρόνο, έχοντας προσωπικό 550 ανθρώπων, με κάπου 10000 ανθρώπους οι οποίοι εξετάζονται στα εξωτερικά ιατρεία το χρόνο. Στο χώρο του Δρομοκαϊτείου βρίσκεται και μουσείο το οποίο ιδρύθηκε το 1995 και εκεί εκτίθενται ιατρικά, φαρμακευτικά αντικείμενα, καθώς εγκαταλείμματα ασθενών (συγγράμματα λογοτεχνών, ποιήματα, επιστολές) και έργα ζωγράφων που νοσηλεύτηκαν εκεί.

Ιερά Οδός (φωτ. Ε. Ακύλα) «Iera odos»

.

ΑΣΤΙΚΗ ΣΥΓΚΟΙΝΩΝΙΑ – ΛΕΩΦΟΡΕΙΟ 100

«Bus No 100″

Οι κάτοικοι της περιοχής νέοι, ηλικιωμένοι, παιδιά, είχαν συγκεντρωθεί στην πλατεία Ηρώων για να «καλωσορίσουν» την πρώτη διαδρομή του λεωφορείου με τον αριθμό 100 που έκανε την διαδρομή Αθήνα- Κέντρο Χαϊδάρι το 1960. Ο οδηγός Ηλίας Τασούλης με τον εισπράκτορα Τάσο Παράσχο πέρασαν στην ιστορία με το θρυλικό μπλε λεωφορείο, με τον αριθμό 100. Ήρθαν από την Ιερά οδό στη σημερινή οδό Καραϊσκάκη (πρώην Λ. Κωνσταντίνου). Μετά από αρκετό καιρό η διαδρομή άλλαξε, ο αριθμός έγινε 177 αλλά η σύνδεση των κατοίκων του Κέντρου Χαϊδαρίου με τη πλατεία Κουμουνδούρου συνεχίστηκε με άλλους αριθμούς.

» Λεωφορείο 100″, Έλενα Ακύλα, πενάκι σε χαρτί, 2017. «Bus No 100»

 

 

Advertisements

Αρέσει σε %d bloggers: